symbol szatana

Codziennie go używamy, nawet parę razy. Codziennie bierzemy do ust symbol szatana. Przynajmniej tak na widelec patrzyła część chrześcijańskich duchownych, która z widelcem zetknęła się za pośrednictwem bizantyńskich żon przybywających do swych europejskich małżonków. To one rozpowszechniły ten sprzeczny z naturą zwyczaj. Wszak Bóg stworzył człowieka by ten jadł rękoma.

Nie dotykała jedzenia rękoma, ale kiedy jej eunuchowie pokroili je na małe kawałki, wytwornie podnosiła je do ust małym dwuzębnym złotym widelczykiem.
Piotr Damian, Institutio monialis, ok. XI w.
Od owego momentu na przełomie lat 1004-1005, kiedy bizantyjska arystokratka Maria Argyropulajna użyła w Wenecji swego złotego widelczyka, zachodnie zwyczaje przy stole nigdy już nie miały być takie same. Choć początkowo potępiane jako pretensjonalne, widelce stały się przedmiotami zbytku, często wykonywanymi ze złota lub srebra, o trzonkach z hebanu lub kości słoniowej, kolekcjonowanymi przez monarchów i zapisywanymi w spadku kościołom. (…) Nasz znajomy widelec, któremu niemiecki socjolog Norbert Elias przypisywał „cywilizującą” rolę, powrócił do Europy dzięki Bizancjum. Złoty widelczyk Marii służy za symbol licznych aspektów oddziaływania bizantyjskiej kultury na Zachodzie.(Judith Herrin, Bizancjum. Niezwykłe dziedzictwo średniowiecznego imperium.)

Inną bizantyńską żoną, która przywiozła ze sobą widelce, była Teofano, matka Ottona III. Tego Ottona, który podarował Bolesławowi Chrobremu kopie włóczni św. Maurycego i uniezależnił polski kościół od niemieckich hierarchów. Teofano przywiozła też kubki do picia wysadzane klejnotami. Miejscowi potraktowali je jak drogocenne ozdoby i przystroili nimi ambonę kościoła w Akwizgranie. No ale to już całkiem inna opowieść.